[Văn mẫu tuyển chọn] Phân tích truyện ngắn Lặng lẽ Sa Pa của Nguyễn Thành Long

Dàn ý chi tiết

1. Mở bài:

_Giới thiệu truyện ngắn Lặng lẽ Sa Pa và tác giả Nguyễn Thành Long.

2. Thân bài:

Luận điểm 1: Nhân vật anh thanh niên:

_Nhân vật chính trong truyện làm công tác khí tượng kiêm vật lí địa cầu.

_Vượt lên hoàn cảnh sống, những vất vả của công việc, anh có những suy nghĩ rất đẹp

+Đối với công việc, anh yêu công việc, tự hào về công việc và gọi là lí tưởng.

+Anh có những suy nghĩ thật đúng và sâu sắc về công việc đối với cuộc sống con người.

+Quan niệm của anh về hạnh phúc thật đơn giản nhưng cũng thật đẹp.

+Cuộc sống của anh không cô đơn buồn tủi như người khác nghĩ. Anh còn biết tạo niềm vui trong công việc qua đọc sách. Sách chính là người bạn để anh “trò chuyện”.

_Từ những suy nghĩ đẹp về công việc, hạnh phúc và cuộc sống, ở anh còn có những hành động thật đẹp đẽ biết bao:

+ chỉ có một mình, không người giám sát, anh đã vượt qua gian khổ của hoàn cảnh, làm việc một cách nghiêm túc, tự giác với tinh thần trách nhiệm cao.

+ gian khổ nhất là vượt qua được sự cô đơn, vắng vẻ.

_Anh còn có một nếp sống đẹp: Anh tự sắp xếp cuộc sống một mình ở trạm một cách ngăn nắp: có một vườn rau xanh tốt, một đàn gà đẻ trứng, một vườn hoa rực rỡ.

_Ở người thanh niên ấy còn có một phong cách sống rất đẹp:

+Đó là sự cởi mở, chân thành với khách, rất quý trọng tình cảm của mọi người, khao khát được gặp gỡ, được trò chuyện.

+Anh còn là người khiêm tốn, thành thực cảm thấy công việc và những đóng góp của mình chỉ là nhỏ bé.

Luận điểm 2: những con người làm việc âm thầm, lặng lẽ cho đất nước qua lời kể của anh thanh niên.

_ông kĩ sư vườn rau.

_anh cán bộ nghiên cứu sét.

_Những con người ấy làm cho anh thanh niên thấy “cuộc đời đẹp quá.

Luận điểm 3: Ý nghĩa hình tượng nhân vật anh thanh niên, ông kĩ sư vườn rau, anh cán bộ nghiên cứu sét.

_Sống cống hiến cho dân tộc, cho nhân dân, sống có ý nghĩa sẽ mang đến cho con người niềm vui và hạnh phúc.

_Cuộc sống lao động giản dị nhưng cao đẹp làm nên vẻ đẹp đích thực của mỗi con người, có sức thuyết phục lan tỏa tới những người xung quanh.

3. Kết bài:

[Văn mẫu tuyển chọn] Phân tích truyện ngắn Lặng lẽ Sa Pa của Nguyễn Thành Long

Phân tích truyện ngắn Lặng lẽ Sa Pa của Nguyễn Thành Long

Bài làm tham khảo

Có những truyện ngắn được viết lên bởi tình cảm, cảm xúc và luôn để lại những ấn tượng sâu sắc trong lòng bạn đọc. Ra đời trong hoàn cảnh lịch sử đặc biệt- những năm miền Bắc tiến lên xây dựng chủ nghĩa xã hội. Truyện ngắn Lặng lẽ Sa Pa của Nguyễn Thành Long được viết những năm 1970 đã gây ấn tượng mạnh về một cốt truyện đầy chất thơ, về những con người nghệ sĩ thực sự của công cuộc xây dựng đất nước.

Nhân vật chính và là nhân vật đầu tiên được nói đến trong truyện ngắn là anh thanh niên. Anh làm công tác khí tượng kiêm vật lí địa cầu. Sống một mình trên đỉnh núi Yên Sơn cao 2600 m, quanh năm suốt tháng giữa cỏ cây và mây núi Sa Pa. Công việc của anh là : đo gió, đo nắng, tính mây, đo chấn động mặt đất, dựa vào công việc báo trước thời tiết hàng ngày, phục vụ sản xuất, phục vụ chiến đấu. Ở anh, người đọc cảm nhận được nhiều nét đẹp của một người lao động với sự cống hiến.

Xem thêm:  Dàn ý dựa vào các hình ảnh, bố cục của bài thơ Sang thu, hãy viết một bài văn ngắn diễn tả cảm nhận của Hữu Thỉnh trước sự chuyển biến của đất trời lúc sang thu.

Vượt lên hoàn cảnh sống, những vất vả của công việc, anh có những suy nghĩ rất đẹp. Đối với công việc, anh yêu nó tới mức trong khi mọi người còn đang ái ngại cho cuộc sống ở độ cao 2600m thì anh lại ước ao được làm việc ở độ cao trên 3000m. Vì anh cho như vậy mới gọi là lí tưởng. Anh có những suy nghĩ thật đúng và sâu sắc về công việc đối với cuộc sống con người: “khi ta làm việc, ta với công việc là đôi, sao gọi là một mình được” và anh hiểu rằng công việc của anh còn gắn với công việc của bao anh em đồng chí dưới kia. “Công việc của cháu gian khổ thật đấy chứ cất nó đi, cháu buồn chết mất”. Quan niệm của anh về hạnh phúc thật đơn giản nhưng cũng thật đẹp. Khi biết một lần do phát hiện kịp thời một đám mây khô mà anh đã góp phần vào chiến thắng của không quân ta bắn rơi được máy bay Mỹ trên cầu Hàm Rồng, anh thấy mình “thật hạnh phúc”. Cuộc sống của anh không cô đơn buồn tủi như người khác nghĩ. Bởi anh còn biết tạo niềm vui trong công việc, đó là đọc sách. Vì sách chính là người bạn để anh “trò chuyện”. Nhờ có sách mà anh chống chọi được sự vắng lặng quanh năm. Nhờ có sách mà anh tiếp tục học hành, mở mang kiến thức.

Chính từ những suy nghĩ đẹp về công việc, hạnh phúc và cuộc sống, ở anh còn có những hành động thật đẹp đẽ biết bao. Mặc dù chỉ có một mình, không người giám sát, anh đã vượt qua gian khổ của hoàn cảnh, làm việc một cách nghiêm túc, tự giác với tinh thần trách nhiệm cao. Nửa đêm, đúng giờ “ốp”, dù mưa tuyết giá lạnh thế nào anh cũng trở dậy ra ngoài làm việc. Ngày nào cũng vậy, anh làm việc một cách đều đặn, chính xác đủ bốn lần trong một ngày vào lúc 4h, 11h, 7h tối và 1h sáng. Nhưng cái gian khổ nhất là vượt qua được sự cô đơn, vắng vẻ quanh năm suốt tháng một mình trên đỉnh núi cao Yên Sơn không một bóng người. Mới đầu, anh “thèm người” tới mức phải lấy cây gỗ chắn ngang đường ô tô để được nghe tiếng người. Về sau anh nghĩ: “Nếu đó chỉ là nỗi nhớ phồn hoa đô thị thì thật xoàng”. Và anh đã vượt qua để sống, làm việc một mình với cỏ cây, thiên nhiên Sa Pa, để trở thành : “con người cô độc nhất thế gian” mà bất cứ ai đã một lần gặp anh đều mang theo ấn tượng đẹp đẽ.

Anh còn có một nếp sống đẹp. Anh tự sắp xếp cuộc sống một mình ở trạm một cách ngăn nắp: có một vườn rau xanh tốt, một đàn gà đẻ trứng, một vườn hoa rực rỡ. Ở người thanh niên ấy còn có một phong cách sống rất đẹp. Đó là sự cởi mở, chân thành với khách, rất quý trọng tình cảm của mọi người, khao khát được gặp gỡ, được trò chuyện. Dẫu phải sống một mình nhưng anh vẫn luôn quan tâm tới mọi người: anh gửi biếu gói tam thất cho vợ bác lái xe vừa bị ốm, tặng hoa cho cô gái, mời bác lái xe, ông họa sĩ uống trà, tặng cho người đi xa một giỏ trứng. Anh còn là người khiêm tốn, thành thực cảm thấy công việc và những đóng góp của mình chỉ là nhỏ bé. Khi ông họa sĩ muốn vẽ chân dung anh, anh nhiệt tình giới thiệu với ông những người khác mà anh cho là đáng cảm phục hơn anh. Mặc dù phải tiếp xúc với máy móc nhưng tâm hồn anh vẫn khoong hề khô khan, anh yêu cái đẹp và biết làm đẹp cho cuộc đời mình: xung quanh ngôi nhà nhỏ của anh là một vườn hoa rực rỡ sắc màu và ngát hương thơm. Nếu ở dưới xuôi là mùa hè thì nơi anh quanh năm là mùa xuân với hoa hồng, hoa thược dược, hoa dơn… Anh trồng hoa để cuộc sống tràn đầy sắc và thi vị. Vườn hoa của anh trồng hiện ra bất ngờ giữa cái lạnh lẽo mây mù che phủ, làm cuộc sống của anh nơi đấy theo cảm quan của người nghệ sĩ và cô kĩ sư có nhiều thi vị.    Nhưng điều ngạc nhiên hơn là khi bước vào trong căn nhà nhỏ 3 gian, nhìn ọi đồ đạc đều được xếp gọn gàng, sạch sẽ, ngăn nắp. Phần lớn diện tích căn nhà anh xếp những bản biểu đồ và những dụng cụ phục vụ cho những cho những công việc của anh, còn phần khiêm tốn trong căn nhà là nơi sống và làm việc của anh, 1 cái giá sách, 1 cái bàn nhỏ và 1 chiếc giường cá nhân. Cuộc sống của anh thu gọn trong 1 góc. Dù sống 1 mình nơi núi cao nhưng anh không hề luộm thuộm. Có thẻ cuộc sống đó xuất phát từ lòng yêu dời, yêu cuộc sống, ý thức trách nhiệ trong cuộc sống. Theo anh luvs dự báo thời tiết là lúc anh thấy được gắn bó với cuộc sống chung, còn lúc rảnh rỗi anh gắn bó với cuôc đời bằng cách đọc sách, với trang sách anh như đang trò truyện, tâm sự với người bạn để hiểu đời hơn, yêu đời hơn “ cô thấy đấy, lúc nào tôi cũng có người trò truyện, nghĩa là có sách ấy mà. Nghĩa là mỗi người một vẻ”.

Xem thêm:  Viết biên bản ghi lại buổi tổng kết thi đua ngày 20 -11

Không những vậy, ta còn thấy ở anh thanh niên thái độ chân thành, cởi mở, thẳng thắn, giàu tình nghĩa trong mối quan hệ với mọi người. Đó là phẩm chất rất đáng mến. Đọc câu chuyện, qua những cử chỉ, hành động và lời nói của anh ta thấy được sự niềm nở trong con người chân chất, thật thà. Ngay từ lần gặp gỡ đầu tiên, ông họa sĩ cùng cô kĩ sư đã chứng kiến những hành động rất đỗi nhiệt thành như thế. Yêu quý bác lái xe, anh giành cho bác tình cảm như người thân ruột thịt. Thái độ của anh luôn ân cần, chu đáo. Anh nhớ cả chuyện vợ bác lái xe bị ốm nên anh đã vào rừng sâu đào củ tam thất làm quà cho bác, để bác đem về tẩm bổ cho bác gái. Sự cảm động, vui mừng của anh khi thấy khách xa đến thăm bất thường cũng cho thấy lòng hiếu khách ở người thanh niên này. Anh tiếp đón ông họa sĩ và cô kĩ sư rất niềm nở. Ngay từ phút đầu gặp gỡ, anh đã gây ấn tượng với họ bởi gương mặt rạng rỡ và khi nghe bác lái xe nói mình là “người cô độc nhất thế gian” anh cũng vui tươi trò chuyện. Với những người khách lần đầu gặp gỡ, anh hết mực chu đáo. Anh về trước để pha trà và hái hoa tặng khách. Nhưng điều đặc biệt hơn là những câu chuyện hơi dài, có ý nói nhiều, hơi khoe công việc của mình nhưng thực chất đó là sự cởi mở , chân thành. Tiếp xúc với anh, chúng ta còn bắt gặp con người đầy hào sảng. Anh nói thẳng, nói to những điều mà người ta chỉ nghĩ. Anh như dốc hết tâm can để đối xử, để trò chuyện cùng mọi người. Và có lẽ, câu nói của anh trong cuộc trò chuyện đều là những lời tâm tình của con người cô độc.

Xem thêm:  Dàn ý phân tích đoạn trích “Những đứa trẻ” trong hồi kí “Thời thơ ấu” của Mác – xim Gor – ki

Bên cạnh người thanh niên với vẻ đẹp của tâm hồn, tính cách, chúng ta còn bắt gặp vô số chân dung của những con người đẹp. Họ hiện lên trong sự mến mộ, cảm phục của anh thanh niên. Đó là ông kĩ sư vườn rau: Ngày này qua ngày khác ngồi trong vườn, chăm chú rình cách lấy mật của ong để rồi tự tay thụ phấn cho hàng nghìn vạn cây su hào để hạt giống làm ra tốt hơn, để xu hào trên toàn miền Bắc ta được ăn ngon hơn, to hơn, ngọt hơn trước. Đó là anh cán bộ nghiên cứu sét: “11 năm không một ngày xa cơ quan” luôn “ trong tư thế sẵn sàng, suốt ngày chờ sét” để lập bản đồ tìm ra tài nguyên trong lòng đất. Những con người ấy làm cho anh thanh niên thấy “cuộc đời đẹp quá”, đâu còn buồn tẻ “cô độc nhất thế gian”.

Nhân vật anh thanh niên, ông kĩ sư vườn rau, anh cán bộ nghiên cứu sét giúp ta hiểu ra ý nghĩa của những công việc thầm lặng. Khi chúng ta sống và cống hiến cho dân tộc, cho nhân dân, sống có ý nghĩa sẽ mang đến cho con người niềm vui và hạnh phúc. Cuộc sống lao động giản dị nhưng cao đẹp làm nên vẻ đẹp đích thực của mỗi con người, có sức thuyết phục lan tỏa tới những người xung quanh. Và đặt trong hoàn cảnh của những năm tháng miền Bắc mới tiến lên xây dựng chủ nghĩa xã hội, chúng ta càng thêm trân trọng những con người đó với tất cả cống hiến, hy sinh cao đẹp của họ.

“Lặng lẽ Sa Pa” đang ngân vang trong lòng ta những rung động nhẹ nhàng mà thú vị về những con người âm thầm mà lặng lẽ nhưng thật đáng yêu. Họ đã dệt lên bài ca về tình yêu tổ quốc, tình yêu đất nước. Trong một thời đại thiếu thốn đó, nhưng thứ họ không thiếu ấy là lòng nhiệt huyết, là tình yêu tổ quốc quên mình. Đó là đức tính cao đẹp của một thế hệ, một lớp người cống hiến mà thế hệ trẻ chúng ta hôm nay cần học hỏi và noi theo.

Nguyễn Thị Thu Trang